F1 kuralları

İşte F1 kuralları Türkiye Formula 1 heyecanını tekrar yaşamaya hazırlanırken kuralları da bir daha hatırlamakta yarar var. 22.08.2008

Formula 1 kurallarýna göre her Grand Prix'yi ilk sekiz sýrada bitiren yarýþçýlar, sürücüler ve takýmlar, dünya þampiyonalarýnda puan elde ediyor. Kurallara göre yarýþý ilk sýrada tamamlayan pilot ve takýmý 10 puan alýrken, 2. sýrayý elde eden 8, 3. sýradaki pilot ise 6 puan kazanýr. Yarýþlarda 4. olan 5, 5. olan 4, 6. olan 3, 7. olan 2, 8. olan ise 1 puan almaya hak kazanýr. Bu durumun tek istisnasý, yarýþ askýya alýnýr ve yeniden devam ettirilmezse yaþanýr. Lider belirlenen mesafenin yüzde 75'inden daha azýný tamamlamýþsa, tüm puanlarýn yarýsý verilir, eðer iki turdan daha az tur tamamlanmýþsa puanlandýrma yapýlmaz. Sezon sonunda en çok puaný almýþ olan sürücü, dünya sürücüler þampiyonu, en çok puaný alan takým da dünya takýmlar þampiyonu olarak ilan edilir. Bir þampiyona sýralamasýnda eþitlik söz konusu olduðunda, en çok yarýþ kazanan sürücü veya takým birinciliðin sahibi olur. KLASMAN Yarýþ tamamlanmadan çekilen pilotlar, birinci gelen pilot tarafýndan atýlan tur sayýsýnýn en az yüzde 90'ý kadarýný tamamlamýþsa birinci pilot damalý bayraðý gördüðü anda pist üzerinde olsun olmasýn klasmana dahil edilir. Yarýþ eðer belirlenen mesafe tamamlanmadan durdurulursa ve yarýþýn neticesi ilan edilecekse klasman, yarýþýn durdurulduðu turdan iki tur önceki sýralamaya göre yapýlýr. START PROSEDÜRÜ Her Grand Prix öncesinde takýmlar ve sürücülerin oldukça sýký bir þekilde takip etmesi gereken bir start prosedürü uygulanýr. Formasyon turundan 30 dakika önce pit çýkýþýnýn açýlmasýyla prosedür baþlar. Sürücüler griddeki yerlerini almadan önce pisti tanýma turu atmak için piste çýkabilirler. Eðer bir sürücü birden fazla tanýma turu atmak isterse bu durumda her seferinde gridi pas geçerek, pit yolundan gitmek zorundadýr. Pit çýkýþý formasyon turunun 15 dakika öncesinde kapatýlýr. Bu andan itibaren pit yolunda bulunan sürücüler, yarýþa buradan baþlamak zorundadýr. Starttan 10 dakika önce grid, takým mekanikerleri, yarýþ görevlileri ve pilotlar dýþýnda kimse kalmayacak þekilde boþaltýlýr. Starta 5 dakika kaldýðýnda tüm yarýþ araçlarý lastikleri takýlý halde olmalýdýr, bu kurala uymayan araçlar gridin en arkasýndan veya pit yolundan start almak zorunda kalýr. Starta bir dakika kala tüm araçlarýn motorlarýnýn çalýþýyor olmasý gerekmektedir. Tüm personel formasyon turu baþlangýcý olan yeþil ýþýklardan 15 saniye önce gridi terk etmelidir. Yeþil ýþýk öncesi herhangi bir sorunu olan sürücü derhal elini kaldýrarak bu durumu bildirmelidir. Griddeki diðer araçlar formasyon turuna baþlayýp, start gridini boþalttýktan sonra, müdahale gözetmenleri aracý pit alanýna iteceklerdir. Pit alanýna itilirken aracýný çalýþtýrabilen sürücüler formasyon turuna katýlabilirler. Formasyon turu esnasýnda start antrenmaný yapmak yasaktýr. Teknik bir sorun sebebiyle yavaþlamýþ bir aracý geçmek, dýþýnda araçlarýn birbirini geçmeleri yasaktýr. Geçilen araçlar start gridindeki sýrasýný almak için önündeki araçlarý geçebilir. Formasyon turunun baþlangýcýnda tüm araçlar start çizgisini geçtikten sonra hala gridindeyse ve ardýndan hareket ederek formasyon turuna baþlarsa griddeki yerini almak için diðer araçlarý geçemez, gridin en sonundan start almak zorundadýr. Formasyon turu sonunda tüm araçlar griddeki yerlerini aldýktan sonra, 5 kýrmýzý ýþýk birer saniye aralýklarla yanar ve bu 5 kýrmýzý söndüðü anda yarýþýn startý verilmiþ olur. Eðer griddeki bir sürücünün start öncesinde bir problemi varsa durumu elini kaldýrarak gösterir ve start bu durumda ertelenir. Ekstra bir formasyon turu daha atýlýr ve bu tur toplam turdan düþülür. Start prosedürünün tek istisnasý hava koþullarýdýr. Start öncesindeki beþ dakikalýk zaman içinde yaðmur yaðmaya baþlarsa, ''iptal ýþýklarý'' yanar ve takýmlarýn lastiklerini deðiþtirmelerine olanak saðlamak için start prosedürü 15 dakikadan itibaren yeniden baþlar. Hava koþullarý olaðanüstü þekilde kötüyse, yarýþ direktörü startýn iptaline ve start prosedürünün hava koþullarý iyileþtiðinde baþlatýlmasýna karar verebilir. Bunun yaný sýra direktör yarýþýn güvenlik aracý eþliðinde start almasýna da karar verebilir. YARIÞIN ASKIYA ALINMASI Eðer bir yarýþ herhangi bir kaza veya olumsuz pist koþullarý yüzünden askýya alýndýysa pistteki tüm gözetmen kulelerinden kýrmýzý bayraklar sallanýr. Bu durumda, pit çýkýþý kapatýlýr, pist üzerindeki tüm araçlar yavaþ þekilde seyrederek, birbirini geçmeden, lider olan araç en önde olacak þekilde tek sýra halinde kýrmýzý bayrak çizgisine gelir. Yarýþ askýya alýndýktan sonra pit alanýna giren sürücülere pitten çýkýþ cezasý verilir. Daha sonra güvenlik aracý, kýrmýzý bayrak çizgisinin ardýnda yer alan otomobillerin önüne geçer. Yarýþ askýya alýndýðý anda takým görevlileri araçlar üzerinde çalýþma yapmak için piste girebilirler, ancak benzin ikmali kesinlikle yasaktýr. Kýrmýzý bayrakla yarýþ askýya alýndýðý anda zaten pitlerinde bulunan araçlar üzerinde çalýþma yapýlabilir ve benzin ikmaline izin verilir. Bu araçlar ve yarýþ askýya alýndýðý andan sonra pite giren araçlar, ancak yarýþ devam etmesi durumunda piste çýkabilirler. Yarýþ, güvenlik aracý öncülüðünde baþlamadan en az 10 dakika sinyali verilecek, güvenlik aracý araçlara bir tur boyunca eþlik edecek ve pite girecektir. Güvenlik aracý öncülüðünde giderken birbirini geçmek yasaktýr. Herhangi bir sebeple yarýþýn devam etmesi mümkün deðilse, kurallara göre neticeler, yarýþýn askýya alýnmasý emrinin verildiði turdan iki önceki turdaki pozisyonlar dikkate alýnarak belirlenir. GÜVENLÝK ARACI Güvenlik aracýnýn temel görevi, Grand Prix süresince pist koþullarýnýn güvenli þekilde tutulmasýna yardýmcý olmaktýr. Aracý deneyimli bir pist pilotu kullanýr ve yarýþ kontrol merkeziyle sürekli irtibat halinde bulunan bir FIA gözlemcisi kendisine eþlik eder. Yarýþýn askýya alýnmasýný gerektirmeyecek þiddette bir kaza veya olay olduðu zaman, durum sarý bayraklar altýnda çözümlenemiyorsa pist üzerinde yarýþçýlarýn hýzlarýný düþürüp kontrollü seyir etmelerini saðlamak amacýyla güvenlik aracý piste sokulur. Güvenlik aracý yanýp sönen turuncu ýþýklarýný açarak piste girer ve tüm pilotlar herhangi bir geçme olmaksýzýn arkasýnda sýralanýr. Güvenlik aracý, yarýþ lideri arkasýna gelene ve diðer araçlar da yarýþ sýralamasýna göre dizilene kadar, yeþil ýþýkla arkasýndaki araçlarýn kendisini geçmelerine izin verir. Eðer tehlike pit yolunu bloke edecek þekilde ise yarýþ direktörü güvenlik aracýný arkasýndaki araçlarla beraber pit yoluna sokabilir. Bu durumda gerekiyorsa araçlar kendi pitlerinde durabilirler. Güvenlik aracý pisti terk edeceði zaman turuncu ýþýklarýný söndürür ve yarýþçýlara mevcut tur sonunda pite gireceðini bildirir. Yarýþçýlar start-finiþ çizgisini geçip yarýþýn devam ettiðini gösteren yeþil ýþýklarý görene dek, sýralý þekilde seyirlerine devam ederler. Kötü hava koþullarý gibi durumlarda, yarýþ güvenlik aracý önderliðinde baþlayabilir, bu durumda güvenlik aracý yarýþ startýndan en geç 1 dakika önce turuncu ýþýklarýný yakarak bu durumu yarýþçýlara bildirir. Bu ýþýklar yeþil olduðu zaman güvenlik aracý turuna baþlar ve diðer araçlar da grid sýralamasýyla onu takip ederler. Herhangi bir aracýn sorun yaþamasý dýþýnda, birbirini geçme bu ilk turda yasaktýr. Güvenlik aracý tur sonunda pite girer ve yarýþçýlar finiþ çizgisinden geçtikleri anda yarýþa devam ederler, birbirlerini geçebilirler. Güvenlik aracý eþliðinde atýlan tüm turlar, yarýþ turlarýna dahil edilir.